Araştırma Makalesi

Palyatif bakım hastalarının bakım verenlerinde bakım verenin yükü, başa çıkma tutumları ve yaşam kalitesinin incelenmesi

19 Nisan 2021
  • Özge Timur
  • Nermin Gündüz
  • Halime Altaş
  • Hatice Turan
  • Ömer Karaşahin
  • Pınar Tosun Tasar *
  • Doğan Nasır Binici
PDF İndir
TR EN

Palyatif bakım hastalarının bakım verenlerinde bakım verenin yükü, başa çıkma tutumları ve yaşam kalitesinin incelenmesi

Öz

Amaç: Bakım veren kişi üzerinde oluşan maddi ve manevi yük; zamanla bakım vereni sosyal, psikolojik ve fiziksel olarak olumsuz etkileyebilmektedir. Bakım veren haline gelme her zaman öngörülemez bir durum olduğundan bu duruma uyum, durum ortaya çıktıktan sonra gerçekleşmektedir. Bu çalışmanın amacı, palyatif bakım ünitesinde yatmakta olan hastaların bakım verenlerinde bakım verenin yükü ile başa çıkma tutumları ve yaşam kalitesinin irdelenmesidir. hastanın bakım verenleri ile gerçekleştirilmiştir. Bakım veren yükünü belirlemek için Zarit Bakım Verenin Yükü, yaşam kalitesini belirlemek için SF 36 ve başa çıkma tutumlarını ortaya koymak için COPE öz bildirim ölçekleri kullanılmış olup ölçekler sosyal hizmet uzmanı eşliğinde doldurulmuştur. Bulgular: Bakım verenlerde Zarit Bakım veren Yükü ölçeğinin ortalama puanı 50,7 olup orta düzeyde yük olarak yorumlanmıştır. COPE alt ölçek puanlarından en yüksek puan COPE 7 (Dinî olarak başa çıkma) (15,7); en düşük puan COPE 12 (4,4) (Madde kullanımı)’dır. Zarit bakım veren yükü ölçeği ile bakım verenin eğitim durumu arasında negatif yönlü anlamlı korelasyon saptanmıştır (R =-0,291, p = 0,025). Sonuç: Bakım veren yükü, bakım sunarken ortaya çıkması olası fiziksel, psikolojik, sosyal veya finansal tepkiler bütünüdür. Ülkemizde bakım verme işini genellikle kadın, çalışmayan, eğitim seviyesi düşük aile bireyleri üstlenmektedir. Çalışmamızda kronik ve ağır hastalara bakım vermelerine rağmen katılımcılar orta derecede yük tanımlamışlardır. Bu durum palyatif bakım merkezlerinde hastaların tedavisinin yanı sıra bakım verenlerine de tıbbi, sosyal ve psikolojik olarak destek sunulduğunu göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Morrison RS, Meier DE. Clinical practice. Palliative care. N Engl J Med 2004; 350: 2582-90.
  2. World Health Organization, https://www.who.int/can-cer/palliative/definition/en/ (Accessed on 20.05.2020).
  3. Weibull A, Olesen F, Neergaard MA. Caregivers' active role in palliative home care - to encourage or to dissuade? A qualitative descriptive study. BMC Palliat Care 2008; 7: 15.
  4. Lund L, Ross L, Petersen MA, Groenvold M. Cancer caregiving tasks and consequences and their associations with caregiver status and the caregiver's relationship to the patient: a survey. BMC Cancer 2014; 14: 541.
  5. De Korte-Verhoef MC, Pasman HR, Schweitzer BP, et al. Burden for family carers at the end of life; a mixed-method study of the perspectives of family carers and GPs. BMC Palliat Care 2014; 13: 16.
  6. Eicher PS, Batshaw ML. Cerebral palsy. Pediatr Clin North Am 1993; 40: 537-51.
  7. Zarit SH, Reever KE, Bach-Peterson J. Relatives of the impaired elderly: correlates of feelings of burden. Gerontologist 1980; 20: 649-55.
  8. İnci F, Erdem M. Bakım verme yükü ölçeği’nin Türkçe’ye uyarlanması geçerlilik ve güvenilirliliği. Atatürk Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi 2008; 11: 85-95.

Ayrıntılar

Birincil Dil

İngilizce

Konular

Sağlık Kurumları Yönetimi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Özge Timur
0000-0002-7296-5536
Türkiye

Nermin Gündüz
0000-0002-0188-6232
Türkiye

Halime Altaş
0000-0001-6684-2348
Türkiye

Hatice Turan
0000-0002-7130-6715
Türkiye

Ömer Karaşahin
0000-0002-4245-1534
Türkiye

Pınar Tosun Tasar *
0000-0002-2617-4610
Türkiye

Doğan Nasır Binici
0000-0002-1614-7707
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

19 Nisan 2021

Gönderilme Tarihi

18 Ocak 2021

Kabul Tarihi

15 Mart 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 1970

Kaynak Göster

Vancouver
1.Özge Timur, Nermin Gündüz, Halime Altaş, Hatice Turan, Ömer Karaşahin, Pınar Tosun Tasar, Doğan Nasır Binici. Burden, quality of life and coping strategies of palliative care patients’ caregivers. ETD. 01 Nisan 2021;1-9. doi:10.19161/etd.915677

Cited By

Ege Tıp Dergisi, makalelerin Atıf-Gayri Ticari-Aynı Lisansla Paylaş 4.0 Uluslararası (CC BY-NC-SA 4.0) lisansına uygun bir şekilde paylaşılmasına izin verir.